Wirtualne Muzeum Barokowych Fresków na Dolnym Śląsku

PL CZ

Wojciechów, kościół parafialny pw. św. Bartłomieja

Trzy iluzjonistyczne retabula ołtarzowe w kościele parafialnym pw. św. Bartłomieja w Wojciechowie powstały w latach 1787–1789 z fundacji klasztoru Benedyktynek w Lubomierzu jako kluczowy element aranżacji wnętrza gruntownie przebudowanej świątyni. Stanowią one składową część ołtarzy: głównego w prezbiterium oraz bocznych na zaokrąglonych wschodnich ścianach nawy po obu stronach łuku tęczowego. Wszystkie trzy posiadają podobną strukturę, w której iluzjonistyczna jednokondygnacyjna architektura pełni rolę obramienia dla centralnych obrazów sztalugowych: Męczeństwa św. Bartłomieja (ołtarz główny), Świętej Rodziny (Pocałunek Marii) (północny ołtarz boczny) i Św. Jana Nepomucena rozdającego jałmużnę (południowy ołtarz boczny). Autorem freskowych retabulów i olejnych obrazów był – jak można sądzić na podstawie analizy formalnej – ząbkowicki malarz Bernhard Krause.

Pożądany w tego typu realizacjach efekt trójwymiarowości przestrzeni osiągnął artysta poprzez ukośne ustawienie malowanych kolumn i pilastrów, wzmagające płynność i dynamizm struktur ołtarzowych. W swojej pracy korzystał z najlepszych osiągnięć sztuki barokowej iluzji, posiłkując się m.in. traktatem Andrei Pozza Perspectiva pictorum atque architectorum (1693, 1700).
Wojciechowskie retabula nie posiadają własnego programu ikonograficznego, lecz dopełniają sceny ukazane na płótnach. W ołtarzu głównym personifikacje Wiary z krzyżem i kielichem z hostią oraz Nadziei z kotwicą i gorejącym sercem przypominają cnoty św. Bartłomieja. Malowane aniołki z ołtarza Świętej Rodziny trzymając palmę – symbol męczeństwa oraz wieniec – znak zwycięstwa, wskazują na zbawczy sens śmierci Chrystusa jako momentu triumfu dobra nad złem, zaś żywiołowe gesty aniołów z południowego ołtarza bocznego podkreślają wagę dobrych uczynków na drodze Jana Nepomucena do świętości.

Retabula z kościoła parafialnego w Wojciechowie należą do ostatnich dzieł malarstwa freskowego na Śląsku. Ich wysoka wartość artystyczna, doskonale harmonizujące z architekturą wpisanie w przestrzeń sakralną oraz znaczeniowe powiązanie z płótnami pozwalają na zaliczenie tego zespołu do jednych z najciekawszych śląskich iluzjonistycznych ołtarzy.

Chcesz wiedzieć więcej? Zobacz informacje w bazie dla zaawansowanych »
Wojciechow, kosciol parafialny pw. sw. Bartlomieja

Kościół parafialny pw. św. Bartłomieja w Wojciechowie w swym obecnym późnobarokowym kształcie powstał w latach 1786–1787. Autorem projektu nowej, skromnej, jednonawowej i trójprzęsłowej świątyni o kolebkowym sklepieniu, w której wykorzystano fragmenty poprzedniej budowli – wieżę i zakrystię, był Johann Georg Rudolf, pochodzący z Opola architekt czynny w służbie cieplickich Schaffgotschów. Fundatorkami budowy nowego kościoła w Wojciechowie były benedyktynki z opactwa w pobliskim Lubomierzu, do których w latach 1416–1810 należała ta miejscowość. We wnętrzu nowo wzniesionej świątyni zachowało się oryginalne, późnobarokowe wyposażenie z okresu jej budowy. Kościół w Wojciechowie jest jednym najbardziej charakterystycznych przykładów późnobarokowego budownictwa sakralnego na Pogórzu Izerskim.